Eetexpert

Kenniscentrum voor
eet- en gewichtsproblemen

Professionals login

Wachtwoord vergeten? Nu registreren?

Eet- en gewichtsproblemen: signalen

SIGNALEN VAN EETSTOORNISSEN

Wil je zelf eens controleren welke de signalen zijn voor de verschillende vormen van eetstoornissen? Wil je nagaan wat de signalen zijn voor anorexia of boulimia? Wil je weten wanneer je kan spreken over vreetbuien? Op deze pagina vind je een oplijsting van mogelijke signalen van anorexia, boulimia en eetbuien.  

 

Anorexia Nervosa

Is jouw eetgedrag veranderd?

  • Je eet steeds minder of onregelmatiger (soms teveel, soms weinig)
  • Je eet meestal alleen
  • Je eet langzamer, kauwt veel of ontwikkelt rare eetgewoontes (bvb. een appel met mes en vork eten en in kleine stukjes snijden)
  • Je drinkt wel veel maar vooral caloriearme dranken
  • 'Gezond eten' bekommert je steeds meer
  • Je telt (al of dan stiekem) hoeveel calorieën bepaalde voedingswaren bevatten
  • Je gaat sommige etenswaren stilaan verbieden voor jezelf (bvb. chocolade, boter, room, chips, sauzen…)
  • Je kookt graag voor anderen, maar eet hier zelf niet veel van
  • Als je meer of anders eet dan normaal (bvb. een feestje of op restaurant) ben je gespannen of voel je je schuldig achteraf
  • Je zoekt allerlei smoesjes om niet te moeten eten met anderen ("Ik heb al gegeten" of "Ik heb nu geen honger")
  • Ondanks jouw afvallen ben je opvallend actief (veel meer dan nodig bewegen en sporten) en onvermoeibaar

Is jouw lichaam en uiterlijk veranderd?

  • Je vermagert opvallend of vertoont grote gewichtsschommelingen
  • Jouw menstruaties worden onregelmatig of blijven weg
  • Je draagt meerdere lagen kledij boven elkaar omdat je het snel koud hebt, ook al is dit voor anderen niet zo
  • Je hebt last van maag/darmproblemen of moeilijke stoelgang
  • Je hebt last van haaruitval
  • Jouw gebit verslechtert
  • Je hebt slaapproblemen

Heb je minder sociale omgang met vrienden en familie?

  • Je zondert je steeds meer af
  • Vooral als je verwacht dat er gegeten wordt, haak je af (bvb. bezoeken aan familie)
  • Stilaan zoek je minder contact met leeftijdgenoten. Contacten die er zijn blijven eerder oppervlakkig. Je hebt schrik jezelf te laten kennen.
  • Je trekt je meer terug op je kamer
  • Je voelt je onbegrepen en vertoont meer wantrouwen naar jouw omgeving ("Ze zijn tegen me")
  • In jouw vrije tijd beweeg je veel of doe je overmatig aan sport
  • Veel (zoniet alles) wordt punctueel afgewerkt: huistaak, kleerkast, lichaamsverzorging…
  • De dagindeling wordt steeds aan striktere schema's onderworpen
  • Je bent boos als jouw planning (eten, studeren, sporten, slapen) verstoord wordt. Je verwacht van anderen dat ze daar steeds rekening mee houden.

Ben je emotioneel veranderd?

  • Je bent rustelozer
  • Je bent in gedachten voortdurend en op een dwangmatige manier met eten en gewicht bezig. In jouw obsessie moet alles perfect zijn : niet alleen jouw uiterlijk, maar jouw hele leven moet onder controle blijven.
  • Naarmate jouw gewicht verandert word je prikkelbaarder en somberder
  • Jouw denken is wit-zwart: het is goed of het is slecht (het is geslaagd of mislukt)
  • Op negatieve opmerkingen reageer je erg gevoelig
  • Positieve commentaar geeft je weinig voldoening: het is nooit goed genoeg, het kan altijd nog beter
  • Echt plezier maken, uitgelaten vrolijk zijn, heerlijk ontspannen, het is er allemaal niet meer bij
  • Je komt meer ongelukkig over, eenzaam in jouw eigen wereldje opgesloten

Weeg je te weinig?

 

Boulimia Nervosa

Is je eetgedrag veranderd?

  • Je eetgedrag lijkt voor een buitenstaander 'normaal'. Vele omstaanders merken niets.
  • Sommige momenten verlies je de controle en ga je veel meer eten dan je wil
  • Het 'schrokkerig eten' gebeurt meestal als je alleen bent
  • Je eet als een bezetene: je eet heel veel in een korte tijd tot je er slecht bij voelt
  • Je doet al het mogelijke om toch niet aan te komen (braken, laxeren, ...)

Is jouw lichaam en uiterlijke veranderd?

  • Je ziet er 'schijnbaar' gezond uit
  • Jouw gewicht is normaal
  • Door het regelmatig braken heb je gebitsschade
  • Je hebt gezwollen speekselklieren (door het braken)
  • Je hebt last van keelpijn of brandend maagzuur
  • Je hebt last van een volle maag, buikkrampen of diarree

Heb je minder sociale omgang met vrienden en famillie?

  • Je hebt sociale contacten, maar houdt de relatie oppervlakkig
  • Je krijgt meer en meer schrik dat anderen jouw echte kant te zien zullen krijgen
  • Je hebt schrik door anderen afgewezen te worden en je doet je uiterste best om bij anderen te scoren. Als dit niet lukt, voelt je je verworpen. Er is een soort alles-of-niets denken.

Ben je emotioneel veranderd?

  • Je bent rustelozer
  • Je bent in gedachten voortdurend en op een dwangmatige manier met eten en gewicht bezig. In jouw obsessie moet alles perfect zijn: niet alleen jouw uiterlijk, maar jouw hele leven moet onder controle blijven.
  • Naarmate jouw gewicht verandert, word je prikkelbaarder en somberder
  • Jouw denken is wit-zwart: het is goed of het is slecht (het is geslaagd of mislukt)
  • Op negatieve opmerkingen reageer je erg gevoelig
  • Positieve commentaar geeft je weinig voldoening: het is nooit goed genoeg, het kan altijd nog beter
  • Echt plezier maken, uitgelaten vrolijk zijn, heerlijk ontspannen, het is er allemaal niet meer bij
  • Je komt meer ongelukkig over, eenzaam in jouw eigen wereldje opgesloten

Boulimia gaat meestal samen met een normaal gewicht.

 

Eetbuien (binge eating)

Is je eetgedrag veranderd?

  • Je eetgedrag lijkt voor een buitenstaander 'normaal'. Je kan periodes hebben dat je normaal mee-eet met het gezin.
  • Sommige momenten verlies je de controle en ga je veel meer eten dan je wil, bijvoorbeeld blijven snoepen of uitsluitend calorierijke dingen eten
  • Dit schrokkerig eten gebeurt meestal als je alleen bent
  • Je eet als een bezetene heel veel in een korte tijd tot je er je slecht bij voelt

Is jouw lichaam en uiterlijk veranderd?

  • Je bent dikker dan vroeger en voel je hier ongelukkig over
  • Je kan (soms) last hebben van maag en darmen, obstipatie of diarree
  • Omdat je vaak een overgewicht hebt, komen volgende problemen ook vaker voor: te hoge cholesterol, diabetes en verhoogde bloeddruk

Heb je minder sociale omgang met vrienden en famillie?

  • Je doet jouw best om graag gezien te worden, maar hebt het moeilijk gezien jouw stijgend gewicht
  • Soms is dat de reden om je steeds meer te verbergen en sociaal terug te trekken of om te lachen met zichzelf in gezelschap
  • De eetbuien zelf zijn meestal een geheim: je verhindert dat anderen van jouw eetbuien op de hoogte zijn

Ben je emotioneel veranderd?

  • Je bent rustelozer
  • Je bent in gedachten voortdurend en op een dwangmatige manier met eten en gewicht bezig
  • In jouw obsessie moet alles perfect zijn: niet alleen jouw uiterlijk, maar jouw hele leven moet onder controle blijven
  • Naarmate jouw gewicht verandert word je prikkelbaarder en somberder
  • Jouw denken is wit-zwart: het is goed of het is slecht (het is geslaagd of mislukt)
  • Op negatieve opmerkingen reageer je erg gevoelig
  • Positieve commentaar geeft je weinig voldoening: het is nooit goed genoeg, het kan altijd nog beter
  • Echt plezier maken, uitgelaten vrolijk zijn, heerlijk ontspannen, het is er allemaal niet meer bij
  • Je komt meer ongelukkig over, eenzaam in jouw eigen wereldje opgesloten

Weeg je te veel?

Een eetbui-stoornis gaat (meestal maar niet altijd) samen met overgewicht

Herken je jezelf of iemand anders hierin? Heb je twijfels? Klik hier voor verwijshulp.

ZICHTBARE EN ONZICHTBARE SIGNALEN VAN EETSTOORNISSEN

Om te weten of er sprake is van eetproblematiek oordelen we niet enkel op basis van eetgedrag en gewicht alleen. We kijken naar het samen voorkomen van signalen in verband met eetgedrag, psychosociaal functioneren en lichamelijke veranderingen. Bekijk hier een tabel met zichtbare en onzichtbare signalen van eetstoornissen. (Bron: Eetexpert.be (2008). Zorg voor kinderen met eet- en gewichtsproblemen: Draaiboek vroegdetectie CLB. Brussel: Vlaamse Gemeenschap, Ministerie van Welzijn.)

SIGNALEN VAN EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN PER LEEFTIJDSGROEP

Eetproblemen
Zowel ondergewicht als overgewicht kunnen wijzen op een onderliggend eetprobleem. Maar ook bij een normaal gewicht kan er sprake zijn van een (beginnend) eetprobleem. Een evenwichtige voeding draagt bij tot (het behoud van) een goede gezondheid. Hiervoor gelden drie basisprincipes (VIGeZ, 2012): evenwicht, variatie en matigheid. Dit betekent dat er dagelijks in de juiste verhouding voedsel uit de zeven groepen van de ‘actieve voedingsdriehoek’ wordt geconsumeerd, dat er voldoende gevarieerd wordt tussen verschillende voedingsmiddelen en dat men de aanbevolen hoeveelheden binnen elke groep voedingsmiddelen respecteert. Het niet opvolgen van een of meer van deze drie basisregels van gezonde voeding kan een risicosignaal zijn. Verder moet men letten op signalen met betrekking tot het eetgedrag, het psychosociaal functioneren en het lichamelijk functioneren. In bijlage wordt een overzicht gegeven van signalen van eetproblemen per leeftijdsgroep.

 

Verdere aanpak
Bij herkenning van signalen van een (beginnend) eet- of gewichtsprobleem of bij sterk vermoeden ervan is de huisarts de aangewezen zorgverstrekker om dit verder te beoordelen gezien de mogelijke risico’s voor de gezondheid. Bij zuigelingen, peuters en kleuters is Kind & Gezin een belangrijk aanspreekpunt; bij schoolgaande kinderen en jongeren kan het CLB worden ingeschakeld.

Download hier de bijlagen met specifieke signalen per leeftijdsgroep:

 RECHTSTREEKSE EN ONRECHTSTREEKSE PRESENTATIE VAN KLACHTEN

Onderstaande tabel geeft een overzicht van hoe klachten soms gepresenteerd kunnen worden (Bron: Eetexpert (2010). Herkenning en aanpak van eet- en gewichtsproblemen: Draaiboek voor het CGG. Brussel: Vlaamse Gemeenschap, Ministerie van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin.)

 

            

 

 

Share: